Kalkulator kodu paskowego rezystorów odczytuje rezystancję z kolorowych pasków i wykonuje obliczenie odwrotne: zamienia podaną wartość na właściwe kolory. Obsługuje rezystory 4-, 5- i 6-paskowe, tolerancję, mnożnik oraz współczynnik temperaturowy TCR.
Ładowanie kalkulatora kodu paskowego rezystorów…
Wybierz liczbę pasków, a następnie ich kolory w kolejności od lewej do prawej. Jeśli znasz wartość rezystora, przełącz kartę „Wartość → kolory”. Wynik aktualizuje się automatycznie i pokazuje również zakres wynikający z tolerancji.
Jak odczytać kolory rezystora?
Kolorowe pierścienie zastępują nadruk, który trudno byłoby zmieścić na niewielkiej obudowie rezystora. Pierwsze paski tworzą cyfry znaczące, kolejny określa mnożnik, a następny tolerancję. W rezystorze sześciopaskowym ostatni pierścień podaje współczynnik temperaturowy.
- Ustaw rezystor tak, aby pasek tolerancji — często złoty lub srebrny — znalazł się po prawej stronie.
- Odczytaj pierwsze dwie cyfry dla kodu 4-paskowego albo trzy cyfry dla kodu 5- i 6-paskowego.
- Pomnóż otrzymaną liczbę przez wartość przypisaną do paska mnożnika.
- Dodaj tolerancję, a w wersji 6-paskowej również TCR.
Tabela kodu kolorów rezystorów
Poniższa tabela łączy funkcje poszczególnych kolorów. Znak „—” oznacza, że dany kolor nie jest używany w tej pozycji typowego kodu 4-, 5- lub 6-paskowego.
| Kolor | Cyfra | Mnożnik | Tolerancja | TCR |
|---|---|---|---|---|
| Czarny | 0 | × 1 | — | 250 ppm/K |
| Brązowy | 1 | × 10 | ±1% | 100 ppm/K |
| Czerwony | 2 | × 100 | ±2% | 50 ppm/K |
| Pomarańczowy | 3 | × 1 k | — | 15 ppm/K |
| Żółty | 4 | × 10 k | — | 25 ppm/K |
| Zielony | 5 | × 100 k | ±0,5% | 20 ppm/K |
| Niebieski | 6 | × 1 M | ±0,25% | 10 ppm/K |
| Fioletowy | 7 | × 10 M | ±0,1% | 5 ppm/K |
| Szary | 8 | × 100 M | ±0,05% | 1 ppm/K |
| Biały | 9 | × 1 G | — | — |
| Złoty | — | × 0,1 | ±5% | — |
| Srebrny | — | × 0,01 | ±10% | — |
| Różowy | — | × 0,001 | — | — |
Rezystor 4-, 5- i 6-paskowy — czym się różnią?
Kod 4-paskowy
To najczęstszy zapis spotykany w popularnych rezystorach przewlekanych. Dwa pierwsze paski oznaczają cyfry, trzeci jest mnożnikiem, a czwarty podaje tolerancję. Na przykład brązowy–czarny–czerwony–złoty to 10 × 100 Ω, czyli 1 kΩ ±5%.
Kod 5-paskowy
Trzy pierwsze pierścienie są cyframi znaczącymi, dlatego wartość można zapisać z większą precyzją. Czwarty pasek to mnożnik, a piąty — tolerancja. Układ brązowy–czarny–czarny–czerwony–brązowy daje 100 × 100 Ω, czyli 10 kΩ ±1%.
Kod 6-paskowy
Pierwsze pięć pasków odczytuje się tak samo jak w kodzie 5-paskowym. Szósty wskazuje TCR w ppm/K, czyli przybliżoną zmianę rezystancji na każdy kelwin zmiany temperatury. Ma to znaczenie w precyzyjnych układach pomiarowych i odniesieniach napięcia.
Jak rozpoznać kierunek odczytu pasków?
Pasek tolerancji jest zwykle odsunięty od pozostałych i często ma kolor złoty albo srebrny. Wtedy należy umieścić go po prawej stronie. Jeśli odstęp nie jest czytelny, pomocne są dwie wskazówki: złoty i srebrny nie występują jako cyfry znaczące, a pierwszy pasek typowego rezystora nie powinien być czarny.
Nie każdy element daje się rozpoznać bez wątpliwości — kolory mogą wyblaknąć, zmienić odcień wskutek przegrzania albo być trudne do odróżnienia w sztucznym świetle. W takim przypadku warto potwierdzić wynik multimetrem po odłączeniu co najmniej jednej nóżki rezystora od układu.
Co oznacza tolerancja rezystora?
Tolerancja podaje maksymalne dopuszczalne odchylenie od wartości nominalnej. Rezystor 1 kΩ ±5% może mieć rzeczywistą rezystancję od 950 Ω do 1,05 kΩ. Nie jest to informacja o mocy elementu ani o dopuszczalnym napięciu.
Do prostych obwodów z diodą LED tolerancja 5% jest zwykle wystarczająca. Układy pomiarowe, filtry i precyzyjne dzielniki napięcia często wymagają rezystorów 1%, 0,1% lub lepszych. Kalkulator pokazuje dolną i górną granicę automatycznie.
Co oznacza współczynnik temperaturowy TCR?
TCR opisuje względną zmianę rezystancji wraz z temperaturą i jest wyrażany w częściach na milion na kelwin (ppm/K). Dla rezystora 10 kΩ o TCR 100 ppm/K zmiana temperatury o 10 K odpowiada zmianie rzędu 0,1%, czyli około 10 Ω. To przybliżenie użyteczne przy ocenie stabilności projektu.
Najczęstsze błędy przy odczytywaniu rezystorów
- Odczyt od niewłaściwej strony — sprawdź większy odstęp przed paskiem tolerancji.
- Pomylenie brązowego z czerwonym — użyj neutralnego, jasnego oświetlenia.
- Pominięcie trzeciej cyfry — rezystory 5- i 6-paskowe mają trzy cyfry znaczące.
- Pomiar w działającym układzie — inne elementy mogą zafałszować wskazanie miernika.
- Mylenie tolerancji z mocą — paski nie podają mocy znamionowej rezystora.
Najczęściej zadawane pytania
Jakie kolory ma rezystor 1 kΩ?
W kodzie 4-paskowym 1 kΩ to brązowy, czarny, czerwony oraz pasek tolerancji, na przykład złoty dla ±5%. W kodzie 5-paskowym będzie to brązowy, czarny, czarny, brązowy i wybrana tolerancja.
Jakie kolory ma rezystor 10 kΩ?
Dla czterech pasków: brązowy, czarny, pomarańczowy i pasek tolerancji. Dla pięciu pasków: brązowy, czarny, czarny, czerwony i tolerancja.
Czy złoty pasek może być pierwszą cyfrą?
Nie. Złoty kolor oznacza mnożnik ×0,1 albo tolerancję ±5%. Jeśli widzisz złoty pasek blisko końca obudowy, najczęściej jest to znak, że odczyt należy rozpocząć z przeciwnej strony.
Czy kalkulator zastępuje pomiar multimetrem?
Kalkulator poprawnie interpretuje wybrane barwy, ale nie wykryje wyblaknięcia pasków ani uszkodzenia elementu. Gdy wynik ma znaczenie dla bezpieczeństwa lub dokładności układu, potwierdź rezystancję miernikiem.
Dlaczego kalkulator zaokrągla podaną wartość?
Kod paskowy ma ograniczoną liczbę cyfr znaczących: dwie dla czterech pasków i trzy dla pięciu lub sześciu. Jeśli wartości nie da się zapisać dokładnie, narzędzie wybiera najbliższy możliwy zapis i pokazuje różnicę.
Powiązane narzędzia i materiały
- Kalkulator rezystora do LED — oblicz rezystancję, prąd i wymaganą moc.
- Wszystkie generatory i kalkulatory — praktyczne narzędzia dla elektronika i programisty.
Podstawa techniczna: IEC 60062 — kody znakowania rezystorów i kondensatorów oraz oficjalna tabela kodów barwnych Vishay (PDF). Kalkulator jest pomocą projektową. W zastosowaniach krytycznych wynik należy zweryfikować dokumentacją elementu i pomiarem.